AUKCJE WSPARCIA ENERGII ODNAWIALNEJ: LEKCJE NA PODSTAWIE MIĘDZYNARODOWEGO DOŚWIADCZENIA
W wyniku europejskiej konkurencji i regulacji systemów wsparcia energii odnawialnej poczyniono postępy w kierunku rozwoju konkurencyjnych systemów wsparcia. Postęp ten opiera się na aukcjach i odchodzeniu od zielonych taryf lub systemów zielonych certyfikatów (kontrakt na różnicę). Tendencja ta jest obserwowana również w krajach pozaeuropejskich, w których jednak nie jest tak gwałtowna.
Istnieje kilka głównych podobieństw w europejskich schematach aukcyjnych, a także kombinacja ich odmian, jednak według analizy „zielonych” aukcji w pierwszym projekcie AURES nie można wybrać jednego „najlepszego” rozwiązania. Kontrowersje nasilają się jeszcze w krajach pozaeuropejskich, gdzie odchylenie projektów aukcyjnych jest jeszcze większe. Na podstawie wyników studiów przypadku przeprowadzonych przez AURES II analitycy doszli do wniosku, że w aukcjach ogólnych wsparcie dla projektu wynosi średnio 15-20 lat, przy czym głównym czynnikiem decydującym o wyborze zwycięzcy jest cena.
Z drugiej strony istnieje oczywista rozbieżność w kilku ważnych elementach tworzenia aukcji energii odnawialnej. Po pierwsze, koncentracja technologiczna aukcji ma znaczne różnice. Niektóre stare schematy przetargowe, na przykład w Niemczech, nadal organizują aukcje uwzględniające konkretne technologie, również ta metoda jest stosowana w szczególności w Portugalii. Nowe aukcje to zazwyczaj aukcje obejmujące wiele technologii, w których różne technologie konkurują ze sobą. Warto zauważyć, że aukcje z wykorzystaniem wielu technologii można organizować na różne sposoby, bez żadnych ograniczeń technologicznych lub tworząc wiele koszyków technologii. W niektórych krajach spoza UE technologie konwencjonalne wraz z technologiami odnawialnymi brały udział w aukcjach, np. w Meksyku i Chile. W zakresie płatności alimentacyjnych istnieją również różnice zarówno w krajach UE, jak i poza UE. Ogólnie rzecz biorąc, najczęstszą jest wypłata różnicy między ceną rynkową a kontraktem na różnicę. Niektóre kraje, takie jak Niemcy, stosują elastyczne systemy płatności, inne, takie jak Dania, wprowadzają stałą składkę. Kryteria materialne i finansowe są szeroko stosowane w różnych aspektach. Niski poziom gwarancji finansowych wiąże się zwykle z bardziej wymagającymi kryteriami wstępnej kwalifikacji deweloperów i odwrotnie, chociaż niektóre kraje (np. Niemcy, Grecja i Argentyna) nakładają stosunkowo rygorystyczne wymagania dotyczące kwalifikacji materialnych i finansowych deweloperów.
Większość krajów doświadczyła pożądanych obniżek cen, jednak z powodu wielu wyjątków i bardzo różnych systemów aukcyjnych trudno jest wyciągnąć trafne wnioski bez bardziej wyrafinowanej i dogłębnej analizy. W większości krajów wprowadzenie aukcji spowodowało znacznie niższe wymagania dotyczące wsparcia niż w poprzednim systemie taryf gwarantowanych (taryfa zielona), co potwierdza, że przetargi na energię odnawialną rzeczywiście służą jako bardziej efektywne narzędzie dystrybucji wsparcia. Pod względem efektywności liczba aukcji przewyższa podaż, z wyjątkiem niektórych przypadków, takich jak przetargi na lądową energetykę wiatrową w Niemczech czy aukcje biopaliw/biomasy w Polsce.
Analiza przypadków dostarczyły również nowych spostrzeżeń. W niektórych krajach niskie ceny aukcyjne można częściowo przypisać kumulacji wielu projektów w fazie rozwoju. Może to wynikać z długich okresów oczekiwania bez możliwości dostępu deweloperów do wsparcia, jak w Portugalii, lub z wprowadzenia w przyszłości środków ograniczających szanse udziału niektórych technologii w aukcjach, zwłaszcza w Polsce. Niektóre niedawne aukcje poszerzyły zakres technologii, na przykład holenderski system SDE ++, w którym wspierane są projekty, które mogą obniżyć emisje gazów cieplarnianych po najniższych kosztach, lub aukcje innowacji w Niemczech, gdzie projekty związane z magazynowaniem energii i energią słoneczną są głównie zaangażowana energia.
Te nowe kierunki mogą nabrać tempa w rozwoju przyszłych przetargów. Portugalia jest również wyjątkowa pod tym względem, że koszt technologii fotowoltaicznej jest już poniżej cen hurtowych, a producenci konkurują o moc przyłączenia do sieci zamiast wspierać odnawialne źródła energii. Oczekując, że zabezpieczenie hotspotów może być coraz trudniejsze w wielu regionach, kraje mogą pójść w ich ślady i wykorzystać podobne aukcje do dystrybucji ograniczonej łączności.
Jeśli chodzi o Ukrainę, wprowadzenie „zielonych” aukcji oczekiwano od ponad dwóch lat, ale jak dotąd nie odbyła się nawet obiecana w 2019 r. aukcja pilotażowa, a także niezapowiedziana ostateczna kwota wsparcia dla „zielonych” projektów.